Stichting Bolswards Historie achtergrond

Weeshuis

Dankzij de bemiddelde weduwe Hid Hero werd in 1553 het weeshuis van Bolsward gesticht. Zij gaf een vaste en eeuwige rente “totten bouwe van dien, ende onderholdinghe van twaleff guede, olde burghers schamele Weeskynden” . Haar testament maakt zij in 1561. Na een lange lijst van begunstigers zowel kerkelijke als wereldlijke benoemt zij voor de rest van haar bezittingen “de Weeskinderen ofte ’t Weeshuis binnen Bolswert, tot onderhoudinge van de Weeskinderen, daarin woonagtig zijnde, welk Weeshuis bij haar t’ oudstijde gesticht is” tot haar erfgenamen. Om aan meer inkomsten te komen wordt een koemelkerij annex zuivelbereiding in het weeshuis zelf geëxploiteerd.

Een eeuw na de stichting blijken er ruim 30 wezen te worden verzorgd, waarvoor jaarlijks een bedrag van 3.000 Caroli guldens nodig is. De inkomsten zijn maar de helft zodat met het bestuur van de stad wordt geregeld dat aanvullende bronnen voor een sluitende begroting zorgen. In 1681 verkrijgt het Weeshuis het alleenrecht op de verkoop van grafkisten in Bolsward. De belangrijkste bron van inkomsten is door de eeuwen heen echter de pachtopbrengst en de grondrenten van de boerderijen en losse landerijen die het Weeshuis via legaten etc. had verkregen.

Het grootste aantal bewoners kent het Weeshuis in 1709, wanneer er 72 wezen worden verzorgd. Met ingang van 1951 werden ook kinderen opgenomen die door het Ministerie van Justitie uit huis geplaatst werden. De nadruk kwam steeds meer op de jeugdzorg en minder op de zorg voor weeskinderen te liggen. Schaalvergroting in de jeugdzorg heeft in 1990 geleid tot opheffing van het kindertehuis dat als opvolger van het Weeshuis diende . Het gebouw aan de straatzijde bleef eigendom van de Stichting “Het Weeshuis”, de achterliggende gebouwen werden verbouwd tot hotel-restaurant. In de oudheidkamer is een vitrine ingericht met voorwerpen uit het voormalige Weeshuis. Het gaat om voorwerpen gebruikt door de voogden en door de wezen. De bij dit artikel geplaatste foto’s zijn van een collectebus waarmee geld werd ingezameld ten behoeve van de wezen.

© ZWF ontwerp